
Pembe Bir Yazı: Seven Gönüller İçin Şiir - Akay AKTAŞ

Pembe Bir Yazı: Seven Gönüller İçin Şiir
Yazar: Akay AKTAŞ |
Tarih: 12 / 01 / 2026 |
Yazı Okunma: 503
İlkokulda okurken Hayat Bilgisi dersimiz vardı. Ve haftalık dergi verilirdi. O dergilerde her şey vardı. Fıkra, karikatür bulmaca şiir. Ama şiirler vatan millet üzerine idi. Dolayısıyla şiirin vatan için yazıldığını düşünürdüm. Alageyik şiirini pek sevmiştim.
Çocuktum ufacıktım
Top oynadım acıktım
Yolda buldum bir erik
Kaptı bir alageyik
Kaçtı hemen ormana
Bindim bir akdoğana
Doğan yolu şaşırdı
Kaf dağından aşırdı ZiyGökalp
Annem bana dedi ki
Dedi ki annem bana
Şey dedi
Soğuk havalarda kazak giy dedi
Annem bana
Aşık olma
Demedi ki sonra doğa-toplum- aşk üzerine de şiirler yazıldığını öğrendim.
ŞİİR NEDİR
Şiiri güzel söylemek, dilin şiirsel işleviyle hayat bulur. Dil, şiir içinde kendini yeniler, şiir, ne bir düşüncenin doğruluğunu kanıtlamak, ne de bir gerçeği öğretmek amacındadır. Şiirin varlık nedeni şairin iç dünyasına ve duyarlılığına bağlıdır.
İyi işlenmemiş şiir, manzume konumunda kalır. Kuru, yavan bir söyleyiş olan manzume unutulmaya mahkûmdur. Şiirde, dilin bütün incelikleri, söyleyiş özellikleri, imgelerin yerli yerinde kullanılışı ve şairin duyarlığı önemlidir.
Son zamanlarda ölçüsüz kafiyesiz rasgele şeyler karalamayı şiir diye sunan zavallılar var. Bir orkestrada enstrümanlar uyum içinde çalmazlarsa o müzik değil, gürültü olur.
Karacaoğlan'ın:
Oturmuş derdime dert mi katarsın
Âlem sele gitti gözüm yaşından
şöyleyişinin kalıcı oluş nedeni, ikinci dizede yoğunlaşan şiirsel yüktür. Şiir, duygularla, düşüncelerle yoğrulmuş bir üründür.
Şiir, düşünce yazısı olmadığı için duygu ve düşüncenin sanatçıdaki yansımasını iletir. Karacaoğlan'ın:
Mevlâm destur verse bir top gül olsam
Sokulsam zülfünün aralarına
deyişinde dilin kullanımı ile ikinci dizedeki şiirsel yük Yahya Kemal'in 'İnsan âlemde hayâl ettiği müddetçe yaşar' dizesi,
Cahit Sıtkı'nın:
Benim mi Allah'ım bu çizgili yüz
Ya gözler altındaki mor halkalar
Neden böyle düşman görünürsünüz
Yıllar yılı dost bildiğim aynalar
dizelerindeki yapının sağlamlığıdır unutulmaz kılan.
Külebi'deki doğallık ve kullandığı sözcüklerde:
Benim doğduğum köyler de güzeldi
Sen de anlat doğduğun yerleri
Anlat biraz
biçiminde görülen içtenlik ve sıcak söyleyiştir Külebi'yi Külebi yapan.
Her yazılan manzume şiir değildir. Şiirde bir şeylerin yeni bir biçimde söylenmesi savı ön planda tutulmalıdır. Dünyada milyonlarca aşk şiiri yazılmıştır ama unutulmayan, hemen akla gelenlerin sayısı oldukça azdır.
Ey yar
Bana bir mendil gönder
Ucunu işle gönder
İçine çift elma koy
Birini dişle gönder
Mendili işleyecek yârin eli değecek, elmayı ısıracak dişi değecek,
Dest-bûsi ârzusiyle ger ölsem dostlar
Kûze eylen toprağım sunun anınla yâre su Müthiş bir aliterasyon(iç kafiye vardır)
Fuzuli öldüğünde toprağı ile desti yapılmasını ve sevgilisinin o destiyle su taşıması durumunda eli Fuzulinin toprağına değecek ve o da mutlu olacak.
Hatırlayalım bizim düğünlerimizde de oyun oynayanların eline ŞABAŞ dediğimiz -bahşiş anlamında para tutuşturulurdu. Özellikle sevdiğimiz kız oynadığında heyecanla gider eline parayı tutuştururduk. Ve böylece elimiz eline değerdi. Haz ve mutluluk duyardık. Sonra bu geleneği kaldırdılar.
Karacaoğlan dünyevidir. Pragmatistir. Gerçekçidir. Aşkı somuttur. Fuzuli ise liriktir. Platoniktir. Bu nedenle de
Aşk derdiyle hoşem el çek ilâcımdan tabîb
Kılma dermân kim helâkim zehri dermândadır. Der.
İnsan zor zamanlarında kapısını çalacak birini arar; ancak Fuzûlî’nin kapısını sabah esen rüzgârdan başka açan hiç kimse yoktur. Divan Edebiyatında aslında sabah rüzgârı (bâd-ı sabâ) sevgiliden müjdeli haber getiren bir postacı gibi tahayyül edilir; ancak Fuzûlî için bu geçerli değildir. Hani rüzgâr estiği zaman, rüzgârın etkisiyle kapı açılıp kapanır ya, işte bad-ı saba sadece öyle bir görev yüklenmektedir. Şairin yalnızlığını geçici bir süre, kendisine ses vermek suretiyle paylaşmaktadır. Bu, ancak mekanik bir paylaşımdır.
Muzip çok güzel bir kadın Fuzulinin çadırına gelir. Ben senin aradığın Leyla’yım der. Fuzuli ise sen Leyla olamazsın. Leyla benim kalbimdedir der.
Yunus Emre Şathiye’nin (mizahi) unutulmaz örneklerini verir
Kıldan köprü yaptırmışsın
Gelsin kullar geçsin deyü
Hele biz şöyle duralım
Yiğit isen geç a Tanrı
Hoca Dehhani
Bir kadehle bizi sâkî gamdan âzâd eyledi
Şâd olsun gönli anın gönlümi şâd eyledi
Od ile korkutma vâiz bizi kim la’l-i nigâr
Cânımuz bizüm oda yanmağa mu’tâd eyledi
Karacaoğlan:
Güzel sevme derler, nasıl seveyim.
Sevsem öldürürler, sevmesem öldüm.
Toplumcu, gerçekçi anlayışın önderliğini yapan Nazım Hikmet:
Tahir olmak da ayıp değil Zühre olmak da
hatta sevda yüzünden ölmek de ayıp değil
bütün iş Tahir ile Zühre olabilmekte
yani yürekte
Mesela bir barikatta dövüşerek
mesela kuzey kutbunu keşfe giderken
mesela denerken damarlarında bir serumu
ölmek ayıp olur mu?
Tahir olmak da ayıp değil Zühre olmak da
hatta sevda yüzünden ölmek de ayıp değil
Seversin dünyayı doludizgin
ama o bunun farkında değildir
ayrılmak istemezsin dünyadan
ama o senden ayrılacak
yani sen elmayı seviyorsun diye
elmanın da seni sevmesi şart mı?
Yani Tahir’i Zühre sevmeseydi artık
yahut hiç sevmeseydi
Tahir ne kaybederdi Tahirliğinden?
Tahir olmak da ayıp değil Zühre olmak da
hatta sevda yüzünden ölmek de ayıp değil.
17:22
| 17 Ağustos'u Anaraken Iğdır Depreme Ne Kadar Hazır? | ![]() |
| Murat AKKUŞ | |
| Gerçekten yaşanmış bir olay: Sahte Karakol | ![]() |
| Akay AKTAŞ | |
| 12 Eylül 1980: “Bizim Oğlanlar Başardı!” | ![]() |
| Zeki SARIHAN | |
| Çiğnenen Sakız Değil, Bir Ulusun Onuruydu! | ![]() |
| Ayhan ONGUN | |
| Jîyan û Bîranîn | ![]() |
| Mehmet AVCI | |
| Pazar Yalnızlığı... | ![]() |
| Bahattin PARLAR | |
| Leto ne oldu o iş?! | ![]() |
| Fakir YILMAZ | |
| Çağımızın Cehaleti (Toplumdan Bireye, Değerden Çıkarcılığa) | ![]() |
| Adem TANIŞMAN | |
| Analarının Dilini Bilmeyen Çocukların Dili… | ![]() |
| Yusuf YILDIRIM Em.İl.Trm.Mdr. | |
| Aferin Hamza | ![]() |
| Fatma Çetin KABADAYI | |
| Güle Güle Veli Türkeli... | ![]() |
| Ziya Yıldırım GÜNTEKİN | |
| 10 Ekim 2015 Ankara Garı! Affetmeyeceğiz, Unutmayacağız! | ![]() |
| Hasan ÇATAK | |
Iğdır Belediyesi
Iğdır İl Emniyet Müdürlüğü
Iğdır İl Tarım Müdürlüğü
Çevre Ve Şehircilik İl Müdürlüğü
Iğdır İl Milli Eğitim
Iğdır İl Sağlık Müdürlüğü
Iğdır İl Özel İdare
Iğdır Gençlik ve Spor
Iğdır Havalimanı
Iğdır SGK
Iğdır TSO
Iğdır Barosu
Aralık Belediyesi
Karakoyunlu Belediyesi
Tuzluca Belediyesi
Halfeli Belediyesi
Karar Gazetesi
Fotomaç Gazetesi
DHA
Artı Gerçek
Milli Gazetesi
OdaTv
T24
Tele2
Ermeni Haber Ajansı
Amerika'nın Sesi
Evrensel Gazetesi
Jin News
Sözcü Gazetesi
• Rûdaw
• Bernamegeh
• Kürdistan24
• Kundir
• Şalom Gazetesi
• Mezopotamya Ajansı
• Nerina Azad
Sitemizdeki yazı, fotoğraf ve haberlerin her hakkı saklıdır. İzinsiz veya Kaynak gösterilmeden kullanılamaz.
Tasarım ve Programlama: Iğdır Doğuş Gazetesi