76 Iğdır Belediye Spor 4 Tuzluca İdman Yurdu Spor 1 Iğdır amatör küme maçında 76 Iğdır Belediye spor,deplasmanda Tuzluca İdman yurdu ...           • TEMA Iğdır’da Gönüllü İlçe Sorumluları ve Aktif Gönüllüler Arıyor! Iğdır’ın Aralık, Karakoyunlu, Tuzluca ilçelerinde; - TEMA Vakfı ufuk ve hedeflerini ...           • TJA Kampanya Kapsamında Tuzluca'da Kadınlarla Bir Araya Geldi TJA, “Değişim ve özgürlük için sen de ayağa kalk” şiarıyla başla...           • Hastanede Elleri Kelepçeli 3 Gün Kaldı, Bir Doktor Bile Gitmedi Hasta tutuklu Kinyas Gülcan’ın ölümünden dolayı cezaevi yönetimi ha...           • Op. Dr. Nevruz Erez Iğdır İl Sağlık Müdürlüğüne Atandı Op. Dr. Nevruz Erez, Iğdır İl Sağlık Müdürü oldu. Ankara Keçiören Eği...           • Jandarma Bir Tır Dolusu Kaçak Sigara Yakaladı Iğdır Valiliğinden yapılan açıklmaya göre dün (17 Ekim 2019 Perşembe gün&uum...           • Iğdır'da "Öğrenme Şenliği" Açılışı Yapıldı Vali Enver Ünlü’nün eşi Sema Ünlü hanımefendi, Iğdır merkez Ziya G&...           • Belediye Yönetimi Birim Müdürleri İle İstişare Toplantısı Yaptı Iğdır Belediye Başkanı Yaşar Akkuş, belediye birim müdürleri ile toplantı yaptı. Gö...           • İl Tarımdan "Dünya Gıda Günü" Ekinlikleri 16 Ekim Dünya Gıda Günü münasebeti ile ilgili olarak Iğdır İl Tarım Ve Orman M...           • Bebeklerde Tortikollis Tehlikesi Tortikollis nedir, neden görülür? Tedavi edilebilir mi? Yenidoğan bebeklerde gö...           
Site İçi Arama
Haber Arşiv
     
İstatistikler
Toplam: 1394853
Aktif: 42
Bugün: 2848
Dün: 2711
REKLAMLAR

 

Son Videolar

Iğdır Valisinden Yağmur' Şiiri
2388 İzlenme, 0 Yorum

Iğdır Melekli Şahmeran Tepesi
3643 İzlenme, 0 Yorum

Ahura Mazda Iğdır'da
2999 İzlenme, 0 Yorum

Iğdır'da Defile Düzenlendi
3614 İzlenme, 0 Yorum

IğdIrlı STK'lardan BARIŞ Çağrı
2492 İzlenme, 0 Yorum

Iğdır'da İranlı Turistler ve I
4288 İzlenme, 0 Yorum

Avukat ne yapar? Sorusuna İlko
1944 İzlenme, 0 Yorum

Fotoğraflarla Iğdır
3436 İzlenme, 0 Yorum

Iğdırlı Aşık Hizani Söylüyor
1558 İzlenme, 0 Yorum

Iğdır küçük Millet Meclisinden
1992 İzlenme, 0 Yorum

Iğdır Görüntüleri
2136 İzlenme, 0 Yorum

Iğdır'da Tiyatro
1581 İzlenme, 0 Yorum

Iğdır Tanıtım Görüntüleri
3655 İzlenme, 0 Yorum

Çakırtaş Köyü Kul Yusuf Kümbet
3251 İzlenme, 0 Yorum

TRT1'de Newroz'u Anlatıyor
2404 İzlenme, 0 Yorum

‘Ben Xezal’ım, Sipkili Ezidi’ - Ayhan Erkmen

‘Ben Xezal’ım, Sipkili Ezidi’

Yazar: Ayhan Erkmen |  Tarih: 04 / 10 / 2019 |  Yazı Okunma: 195


“… Sınırcı/ Ben Xezal’ım/ Sipkili Ezidi/ İvon’un kızı/ Hesen’in ve Ûsıv’ın bacıları.

Sınırcı/ Bahtına düşmüşüm/ Bir cevap ver/ Hesen sağ mı/ Ûsıv sağ mı/ Kıdê sağ mı? Bacılarını sorarlar mı? …’’*

Kürt edebiyatının 20. yüzyıldaki büyük şairlerinden Fêrîkê Ûsiv, bu şiirinde, Digor’un Yemençayır köyünden, Ezidi bir ailenin dramını anlatır. Yabancısı değildir bu acının; 1918 fermanında eşi Köroğlu öldürülüp, alıkonulan halası Xezal’ın dramıdır. Xezal aynı zamanda usta yazar Heciyê Cindî’nin de teyzesidir. Bir önceki fermandan 36 yıl sonra, 1918’in İlkbaharında, kan gelip kapılarına sıçradığında, kıyamet gününe döner ortalık. Ezidiler can havliyle, Serhat’tan Sovyet sınırına doğru kaçarlar. Köroğlu evde olmadığından Xezal köylülerle yola çıkmaz. Köroğlu geldiğinde ise kafile gözden kaybolmuştur. Korunaklı olacağından Yaylasınco Boğazı, Beş Kilise, Digor ve Kızılkuleyi güzergâh seçerler. Cenaze ve leş kokusu, ilkbaharın gül ve reyhan kokusunu öldürmüştür. Xezal, Köroğlu’nun tüm ısrarlarına rağmen eli ağzında, sessizce ağıt yaka yaka her gördüğü cenazeye bakar. Mermi sesi, sessizliği yarıp, Köroğlu’nun yüreğine oturunca, ‘Xezal’ der ve yere yıkılır; gözleri sürüklenip götürülen Xezal’ın peşi sıra açık kalır, ruhunu teslim ettiğinde, Xezal baygındır.

Kapatıldığı odadan aylarca dışarı çıkmaz, Köroğlu’nun yasını tutar, lal kesilir, kimseyle konuşmaz Xezal. Acının senesi devredince, kendisini nikâhlayan Hesene Çeço’yu ise, hiç affetmez. Bağlanıp kaldığı Kızılkule köyünde, aynı kaderi paylaşan Xezala Şemo ve Şênê ile dert ortağı olurlar. Üç Ezidi kadın, üç kız kardeş gibi birbirine yaslanarak yaşarlar. Derken zoraki birlikteliklerden çocukları hayatlarına girer. Xezal zemheri ayında bile olsa, Köroğlu’yu ve kardeşlerini kanlar içinde gördüğü, ‘ömrüne dağılan’ o kâbus rüyayı her gördüğünde; kara, soğuğa bakmadan, elinden tuttuğu oğlu Rıza ile kendini sınıra vururmuş. Beyremkom harabelerinin olduğu yerden, ağlayıp, ağıt yakarak; belki anlayan birileri çıkar da kardeşleri Hesen’e, Ûsiv’a, Kidê’ye ulaştırır umuduyla, büyük şair Fêrîkê Ûsiv’ın şiirine dize olan çığlığını, kara suyun karşı yakasında nöbet tutan sınır devriyelerine ulaştırmaya çalışırmış. Hesenê Çeço ise Xezal’ın geceki sayıklamalarından, müsebbibi olduğu o kâbus rüyayı gördüğünü anladığında, evden çıkıp gidermiş.

Yıllar yıllar sonra, artık Xezal’in ümit kesip kendini sınıra vurmadığı bir zamanda, sınır devriyesinde görev yapmış bir komşusu, tesadüfen kardeşi Ûsiv’a Xezal’den bahseder. Ûsiv donup kalır, aradan geçen yıllara mı yansa, yoksa yıllar önce onu görmek hasreti ile ölen kardeşleri Hesen ve Kidê’den sonra, kayıp bacıları Xezal’den haber aldığına mı sevinse? Ne diyeceğini bilemez. Erivan radyosundan, ‘ola ki Xezal duyar’ umuduyla, bir haber salar. Umduğu gibi de olur; Xezal radyonun başındadır, Ûsiv’ın ve kendisinin ismini duyunca, nutku tutulur, ağlar. Yıllardır hasretlikten yanan yüreğine, haber bir tas su gibi gelir. Oğlu Rıza’dan Erivan’a gidiş yolunu bulmasını ister. Rıza annesine bağlı, mert ve eli açıktır; tüm varlığına mal olsa da annesini kardeşlerine kavuşturmanın arayışına girer. 1970’li yılların sonudur, bürokrasi ağır işlemektedir, hele gidilecek yer Sovyetler Birliği ve Ermenistan olunca, tabiri caizse yerinde sayar. Gitmek için ışık yolu açıldığında ise Xezal hastadır, yolculuğa çıkacak takati yoktur. Rıza’sına vasiyet eder “olur da ölürsem, gelinim Gozê’yi de alıp Erivan’a git” der. Son nefesini verirken; Hesen’in, Ûsiv’ın, Kidê’nin ve Köroğlu’nun isimlerini sayıklar. Rıza, annesinin ölümünden sonra, vasiyeti üzerine; Gozê ile birlikte Erivan seyahatine çıkar. Yıllardır dinlediği, dayısı Ûsiv’dan haber aldıkları, Erivan radyosuna gider; çalışanlar yardımcı olur ve onu dayısının oğlu Fêrîkê Ûsiv ile buluştururlar.

2008 yılında ziyaret ettiğimiz Fêrîkê Ûsiv’ın eşi Firîda Cewarî, Rıza ve Fêrîk’in buluşma anını büyük bir duygusallıkla anlatmıştı. “Kucaklaşırken hüngür hüngür ağlıyorlardı” dedi. Altmış yıl sonra çocukları kavuştuğunda, kardeşler yoktur artık. Xezal gibi diğerleri de ölmüştür.

Rıza ve Gozê on iki gün kalırlar. Annelerinin isimlerini dilinden düşürmediği, kardeşleri Hesen, Ûsiv ve Kidê’nin mezarlarını ziyaret edip; onun mezarına serpmek için birer avuç toprak alırlar. Dönüşten kısa bir süre sonra Rıza ölür, peşinde Fêrîk ve kardeşleri. Sonraki kuşaklar bir daha görüşemez.

*Fêrîkê Ûsiv’in; ‘Rizayê Kurmet’ şiirinden




Paylaş: Facebook  Twitter  Stumbleupon  Delicious  Google
Yazarın diğer yazıları
Henüz yorum bulunmamaktadır. İlk yorumu siz yapabilirsiniz.

Ad, Soyad *
E-Mail *
Kalan karekter sayısı:
Yorum *
Güvenlik kodunu giriniz:
captcha
*
(* Doldurulması zorunlu alanlar)

Köşe Yazıları
Facebook
Twitter
Paylaş
Facebook  Twitter  Stumbleupon  Delicious  Google
Fotoğraf Galerisi
Iğdır Nöbetçi Eczaneler

Iğdır Resmi Siteler
Gazeteler

Sitemizdeki yazı, resim ve haberlerin her hakkı saklıdır. İzinsiz veya Kaynak gösterilmeden kullanılamaz.

İçerik Rss - Haberler Rss

Tasarım ve Programlama: Iğdır Doğuş Gazetesi