Iğdır Belediyesinin "Dengbejler Gecesi" Coşkulu Geçti Iğdır Belediyesi tarafından dün akşam düzenlen Çocuk Tiyatrosu ve 'Dengbejler Div...           • Erhan Yaycılı: 20 Ocak Olayları Rusların Gerçek Yüzüdür Iğdır Azerbaycan Evi Derneği Başkan yardımcısı  Erhan Yaycılı, 20 ocak olaylarının 30 . yıl d...           • Kaymakam Ve Eşi Öğrencilerin Karne Sevinçlerine Ortak Oldular Iğdır’ın Karakoyunlu İlçesi İlçe Kaymakamı Lütfullah Göktaş ve eşi M...           • Iğdır Belediyesinden Asılsız İddialara Yanıt Basına ve Kamuoyuna Son günlerde özelikle sosyal medya mecralarında, belediyemiz tarafı...           • Anadolu Üniversitesi Rektöründen Başkan Akkuş’a Hediye Anadolu Üniversitesi Rektörü, Prof.Dr, Şafak Ertan Çomaklı, Iğdır Belediye e...           • Azerbaycan’ın 20 Ocak Şehitleri Iğdır’da Anıldı Iğdır'da, Azerbaycan’ın bağımsızlığın sembolüne dönüşen ve tarihe "Kanlı Ocak...           • Kampüste Minik Eller Kur’an Kursu 1. Dönem Sona Erdi Kampüste Minik Eller Kur’an Kursunda 1. Dönem Teşekkür Belgesi Heyecanı. Iğd...           • Eğitim-Bir-Sen Iğdır Şube Başkanından 1.Dönem Sonu Değerlendirmesi Eğitim-Bir-Sen Iğdır Şube Başkanı Erkan Çiğdem, 1. Dönem Sonu Değerlendirmesinde bulun...           • HDP Iğdır İl Örgütü Dayanışma Yemeği Düzenledi Halkların Demokratik Partisi (HDP) Iğdır İl Örgütü “Buluşma ve Dayanışma &ldq...           • Yarıyıl Tatilini Çocuklar Nasıl Değerlendirmeli? Zillerin tatil için çalmasıyla beraber, anne babalar bu süreci okuldaki eksikle...           
Site İçi Arama
Haber Arşiv
     
İstatistikler
Toplam: 1516568
Aktif: 32
Bugün: 462
Dün: 1848
Son Videolar

Iğdır Tanıtım Videosu
143 İzlenme, 0 Yorum

Iğdır Şahmeran Efsanesi
157 İzlenme, 0 Yorum

Iğdır Ejder Kervansarayı
133 İzlenme, 0 Yorum

Iğdır Tanıtım Görüntüleri
118 İzlenme, 0 Yorum

Em.Md. Yüksel Babal Unutulmaz
122 İzlenme, 0 Yorum

Iğdır Tanıtım Filmi
115 İzlenme, 0 Yorum

Iğdır'dan Defile Görüntüleri
145 İzlenme, 0 Yorum

Aşık Hizani Iğdır Eşliğinde
126 İzlenme, 0 Yorum

Çille Neçe
136 İzlenme, 0 Yorum

Iğdır'da Nevroz
100 İzlenme, 0 Yorum

Dengbej Sesi Eşliğinde Iğdır
117 İzlenme, 0 Yorum

Bî Kurdi İdîr
129 İzlenme, 0 Yorum

Iğdır kMM'den Görüntüler
142 İzlenme, 0 Yorum

Ahura Mazda Iğdır'da
123 İzlenme, 0 Yorum

Iğdır Valisinden Yağmur Şiiri
127 İzlenme, 0 Yorum
Iğdır Nöbetçi Eczaneler

Sürgün - Av. Ayhan Erkmen

Sürgün

Yazar: Av. Ayhan Erkmen |  Tarih: 30 / 12 / 2019 |  Yazı Okunma: 202


Son dönemde sorduğum her arkadaş için, sürgünde dediler. Sanki kerpetenle yüreğimi yerinden söküp aldılar. Yurdunda yaşaması yasak, kaderi sürgünlerle örülmüş bir halk ve bu sürgünlerle dolu acı bir bellek. Gönüllü ayrılıklarda bile memleket hasreti insanın burnunda tüterken, zorunlu ayrılıklar da, insanın mülteci yüreğini nasıl derinden yarıp geçer. Asınceli (Bismilli) Cemil abi 32 yıllık hasretine dair, boğazı düğümlenerek ‘halen rüyalarımda köydeyim’ derken sanki Kavafis’in şiirini doğruluyordu; ‘Yeni bir ülke bulamazsın, başka bir deniz bulamazsın/ Bu şehir arkandan gelecektir.’

Kazakistan’a gittiğimde seksen yıldır orada sürgün yaşayan halkımızın o acı anlara ve sonrasına dair anlatıları, beni derinden etkilemişti. Altmış beş yılda üç sürgün yaşamışlardı. Aynı aileden üç kuşağın ayrı ülkelerde toprağa verildiği acılı bir geçmiş. İlk sürgün ülkeden kaçışla başlamış; 1926 yılında Şeyh Sait isyanından sonra, batıya sürgün edilmektense; Van’dan, Ağrı’dan, Iğdır’dan kaçarak, Sovyet sınırını geçip, Azerbaycan’a sığınmışlar. İkinci sürgün dalgası ilkinden 11 yıl sonra, 1937 yılı ve sonrasında onları büyük bir acı ile vurmuş; kaçtıkları ülke Türkiye’ye casusluk ve yardım edecekleri hesabı ile Kafkaslardan sürgün edilmişler. Bu sürgün esnasında, genç erkekler 2. Dünya Savaşı öncesi ve esnasında cephedeymiş. Yazdıkları mektupların cevapsız kalmasını ülkenin ahvaline saymışlarmış. Kimisi savaştan dönemeyip, gerçeği hiç öğrenmezken, dönenler Sovyetlerin dört bir yanında, sevdiklerini aramışlar. Emanet edilen ülkeyi canı pahasına savunmuşlar lakin ülkeye emanet ettikleri sevdikleri, yurt edindikleri yerlerinden savrulmuşlar. Yaşlılar, kadınlar ve çocuklar zemheri ayında, kar, kış, ayaz demeden, yük vagonlarına doldurulup bilmedikleri bir yere sürgüne gönderilmişler; aç, susuz, soğuk, uzun ve ağır tren yolculuğuna dayanamayıp ölen yaşlıların ve çocukların cesetleri, defin için tren bekletilmeyip, vagonlardan atılıyormuş. Ölüleri kurda, kuşa yem olmasın diye, gözyaşlarını yüreklerine akıtıp, ölülerini askerlerden günlerce saklayarak, yirmi günü bulan yolculuk sonrası, yabancısı oldukları, dilini bilmedikleri Orta Asya steplerine bırakılmışlar.

Üçüncü sürgün dalgası bu sefer 1990 yılında, Sovyetler Birliği’nin dağılması ile onları vurmuş. Bu dağılmayla, tüm halklar kendi ulus devletlerinin sınırlarına çekilirken, Kürtlerin payına yine sürgün düşmüş. Lenin hayatta iken, 7 Temmuz 1923’te SSCB Merkez Komite kararıyla kurulan ‘Kızıl Kürdistan’ özerk bölgesi, 23 Temmuz 1930’da Stalin’ce lağvedilmiş. İşte Karabağ da denilen bu bölgeden ve Ermenistan’dan; yaşanan Azeri, Ermeni savaşı sonrası Kürtler bir kez daha Orta Asya’ya sürgün edilmişler. Bu kadersiz halkın bir evladı ve 1938’de trenle Dersim’den sürgüne gönderilirken 7 yaşında olan şair Cemal Süreya; bu travmanın etkisi ile yıllarca Kürt olduğunu saklamış ve acı hafızası dile gelince, yürek parçalayan ve kendileri ile aynı dönemde, Kafkaslardan Orta Asya’ya sürgüne gönderilen kardeşlerinin acısını anlatır gibi ‘sürgün’ ağıtını yakmış.

‘… yük vagonuna doldurdular,Günlerce yolculuktan sonra bir köye attılar,
Tarih öncesi köpekler havlıyordu,
Aklımdan hiç çıkmaz o yolculuk, o havlamalar, polisler.
Duyarlığım biraz da o çocukluk izlenimleriyle besleniyor belki,
Annem sürgünde öldü, babam sürgünde öldü.’

Bu acı ve utançtan geriye; şimdilerde Kazakistan’da yüz elli bine yakın Kürt nüfusu yaşıyor. Bıruki, Celali, Smaili ve diğer birkaç aşiretten oluşan diasporadaki bu Kürtler, çok da örgütlüler. Kazakistan Kürtleri Birliği çatısı altında örgütlenmişler. Birliğin ismi Berbang ve Kazakistan halklar asamblesinin çatısı altındaki en aktif bileşenler. Ülkenin yedi ayrı bölgesinde şubeleri var. Berbang’ın başkanlığını uzun yıllar Profesör Nadir Kerem Nadirov yapmış, şimdilerde ise Profesör Kinyaz İbrahim Mirzoyev yapmakta. Geçmiş yıllarda Almata dostluk evinde yapılan bir konferansa katıldığımda dönemin devlet başkanı N. A. Nazarbayev’in yardımcısı da olan asamblenin sekreteri katılmış ve Kürtlerin Kazakistan’ın ilerlemesinde ne denli emekleri olduğundan uzun uzadıya bahsedip, şükranlarını dile getirmişti. Evet, onlar Orta Asya’nın orta yerinde, görmedikleri, hasreti ile yanıp tutuştukları ülkelerinin, kültürünü yaşayıp, yaşatıyor; her yıl düzenledikleri tanıtım günlerinde, birlikte yaşadıkları diğer halklara anlatıp aktarıyorlar.




Paylaş: Facebook  Twitter  Stumbleupon  Delicious  Google
Yazarın diğer yazıları
Henüz yorum bulunmamaktadır. İlk yorumu siz yapabilirsiniz.

Ad, Soyad *
E-Mail *
Kalan karekter sayısı:
Yorum *
Güvenlik kodunu giriniz:
captcha
*
(* Doldurulması zorunlu alanlar)

Köşe Yazıları
Facebook
Twitter
Paylaş
Facebook  Twitter  Stumbleupon  Delicious  Google
Fotoğraf Galerisi
Iğdır Resmi Siteler
Gazeteler

Sitemizdeki yazı, resim ve haberlerin her hakkı saklıdır. İzinsiz veya Kaynak gösterilmeden kullanılamaz.

İçerik Rss - Haberler Rss

Tasarım ve Programlama: Iğdır Doğuş Gazetesi